Dziecko, które przygotowuje się do nauki w szkole podstawowej powinno rozpoznawać oraz  nazywać własne uczucia i emocje. Powinno także wiedzieć, że emocje towarzyszą innym ludziom, zarówno dzieciom, jak i dorosłym.
W środowisku domowym i przedszkolnym opiekunowie powinni wykorzystywać różne sytuacje, podczas których dzieci doznają silnych emocji. Jest to najefektywniejszy czas by dziecko nauczyło się rozumieć i rozwiązywać trudne sytuacje. Życzliwe i spokojne wsparcie osób dorosłych, pomoże odkryć zasady współżycia społecznego.
Dzieci posiadają słaby układ nerwowy, który nieustannie się rozwija. W dziecięcych konfliktach rola rodzica i nauczyciela na każdym etapie jego rozwoju będzie inna.

Wśród 3-latków konflikty wybuchają najrzadziej, dzieci przeważnie bawią się samodzielnie. Warto wspierać wspólną zabawę, ukazywać mocne strony współpracy a raczej unikać elementów rywalizacji. Dzieci będą uczyć się wzajemnej przyjaźni, szacunku i pomocy. Zauważą, że wszyscy różnią się od siebie, a wspólne działania przynoszą lepsze efekty niż samodzielna praca.

Dzieci 4-letnie chętnie nawiązują kontakty z rówieśnikami, pojawiają się pierwsze przyjaźnie i preferencje co do osób, z którymi chętniej się bawią. Rozumieją czy są emocje i są już w stanie o nich rozmawiać. Towarzyszy im często labilność emocjonalna, impulsywność i agresja. Nastawione są na zaspokajanie głównie swoich potrzeb i są przy tym bardzo egoistyczne. Przez co często popadają w chwilowe konflikty. Dzieciom należy zapewnić na przemian dawkę wysiłku umysłowego i ruchowego, by miały szansę spożytkować w konstruktywny sposób energię i dać upust wielu emocjom. Mogą to być zajęcia z muzyką, plastyczne, relaksacyjne. Warto rozmawiać z dziećmi o emocjach, mówiąc o sobie, włączając nazwy emocji do zabawy bądź rozpocząć zabawę z lustrem i mimiką pokazującą różne stany.

W grupie 5-latków można obserwować rozwój wyobraźni, ciekawość otaczającego świata i człowieka, która wiąże się z wieloma pytaniami do dorosłych. W dalszym ciągu obserwujemy rozwój emocjonalny, łączącą się z tym zmienność nastrojów i częste popadanie w konflikty, które zwykle szybko się kończą. Dzieci kłócą się w zabawach swobodnych bądź przy grach zespołowych, gdy któryś z graczy nie przestrzega zasad. Dzieci 5letnie potrafią samodzielnie poradzić sobie sytuacją konfliktową, umieją ze sobą rozmawiać i znaleźć wspólne rozwiązanie. Najczęściej za przyczyną osoby dorosłej od której uzyskały akceptację i wsparcie i z którą mogły przećwiczyć rozwiązanie.

Dzieci 6-letnie wykazują większą cierpliwość, koncentrację i posiadają umiejętność pracy w zespole. Ci starszacy lepiej opanowują swoje emocje i jedynie czasem popadają w konflikty. Rozwijają się w nich uczucia wyższe takie jak uczucia społeczne i poczucie estetyki, uwielbiają gry z zasadami i pilnują by wszyscy je przestrzegali.

 

Lp. Motyw Charakterystyka
1 Motyw posiadania Dysponowanie w danym momencie zabawką, rekwizytem, narzędziem plastycznym. Przydatnym do realizacji postawionych sobie przez dziecko celów, motyw ten wiąże się z potrzebą naśladowania, dziecko widząc, że ktoś bawi się określonym przedmiotem, chce tego samego
2 Motyw dominacji Wypływa z rywalizacji między dziećmi, z chęci przewodzenia
3 Motyw uznania Wiąże się z chęcią bycia zauważonym i to zarówno przez dzieci, jak i przez nauczyciela, dziecko chce być ważne, akceptowane
4 Motyw osiągnięć Ma związek z pragnieniem sukcesu, realizacji osobistych dążeń
5 Bezwzględne respektowanie ustalonych przepisów gier i zabaw Dziecko znajduje się w stadium konformizmu moralnego, postępuje zgodnie z oczekiwaniami i wolą innych, rygorystycznie egzekwuje przepisy i reguły od innych
6 Motyw celowego sprawienia przykrości innym Dziecko czerpie radość i przyjemność, gdy kogoś pobije, zrani, odsunie od zabawy czy wyśmieje
7 Preferowanie lub wyróżnianie jednych rówieśników, na niekorzyść innych, nietolerancja Dziecko wybiera kolegów do zabawy i współdziałania, raniąc przy tym, najczęściej słowem, innych rówieśników
8 Motyw wypróbowania własnych sił i możliwości względem drugiego Sprawdzenie jak zachowa się rówieśnik wobec określonego zachowania

 

    W czasie trwania konfliktu dzieci zachowują się bardzo różnie, można zaobserwować trzy różne reakcje:

  • postawa „przeciw ludziom” – reakcja o charakterze agresywnym
  • postawa „ku ludziom” – zachowanie o charakterze uległości, brak umiejętności bronienia swego zdania, postawa ta może wytworzyć się pod wpływem strachu
  • postawa „odsuwania się od ludzi” – zachowanie o charakterze wycofującym, dziecko opuszcza sytuację konfliktową

Różne są także sposoby dzieci na rozwiązywanie konfliktu, jest to zależne od ich wieku, dojrzałości emocjonalnej, świadomości własnej wartości:

  • kompromis – szukanie ustępstw, negocjacje
  • odwoływanie się do autorytetów – w przedszkolu będzie to nauczyciel i rówieśnicy, którzy są na uprzywilejowanej pozycji w grupie, w domu będzie to rodzic
  • pomoc osób „trzecich” – osoba będąca obserwatorem konfliktu, bezstronna
  • skarga – jest to pośrednia forma agresji werbalnej, dziecko opisuje nauczycielowi inne dziecko w złym świetle.

Konflikty powodują u dzieci wiele mieszanych uczuć takich jak: złość, lęk, smutek, frustracja, „postawa przeciw ludziom”, jednak dzięki sytuacjom konfliktowym dziecko uczy się negocjować, wyrażać emocje, określać swoje zdanie i potrzeby, osiągać kompromis. Aby dziecko mogło czerpać ze wszystkich tych korzyści niezbędna jest tu rola nauczyciela i rodzica, którzy zamiast karać, powinni udzielać podopiecznemu emocjonalnego wsparcia. Rozmawiając i wskazując możliwości rozwiązania konfliktu, kształtują poprawne wzorce stosunków międzyludzkich.

Artykuł na podstawie: „Zarządzanie przedszkolem Luty 2018”
Psycholog – Monika Biełaga

 

Przedszkole Publiczne Kwiatki Św. Franciszka

ul. Rabsztyńska 5, 01-140 Warszawa
tel./fax. 22 631 81 42
rabsztynska@kwiatkifranciszka.edu.pl

ul. Dzielna 11A, 01-023 Warszawa
tel./fax. 22 632 77 99
dzielna@kwiatkifranciszka.edu.pl

NIP: 527-252-86-34

Zapraszamy również do naszej szkoły podstawowej:

Katolicka Szkoła Podstawowa im. ks. Piotra Skargi w Warszawie

 

 

Przedszkole Publiczne Kwiatki Świętego Franciszka

Przedszkole Publiczne Kwiatki Św. Franciszka

ul. Rabsztyńska 5, 01-140 Warszawa
tel./fax. 22 631 81 42
rabsztynska@kwiatkifranciszka.edu.pl

ul. Dzielna 11A, 01-023 Warszawa
tel./fax. 22 632 77 99
dzielna@kwiatkifranciszka.edu.pl

NIP: 527-252-86-34